Alaaddin Ata Melik Cüveynî. Tarih–i cihan güşa (2013)

Alaaddin Ata Melik Cüveynî. Tarih–i cihan güşa (2013)
Title:Tarih–i cihan güşa. 1. baskı
Author:Alaaddin Ata Melik Cüveynî
Translator:Çeviren: Mürsel Öztürk
Editor:
Language:Turkish
Series:AKDTYK TTK Yayınları IV/A–2–1. Dizi – Sayı 9
Place:Ankara
Publisher:Türk Tarih Kurumu
Year:2013
Pages:XIII, 653 [6]
ISBN:9789751627155
File:PDF, 12.1 MB
Download:Click here

Alaaddin Ata Melik Cüveynî. Tarih–i cihan güşa. 1. baskı. Çeviren: Mürsel Öztürk; AKDTYK TTK Yayınları IV/A–2–1. Dizi – Sayı 9. Ankara: Türk Tarih Kurumu, 2013, XIII+653 [6] s. ISBN 9789751627155

Farsçadan çevirisini yaptığımız Alaaddin Ata Melik Cüveynî’nin, dünya fatihinin (Cengiz Han’ın) tarihi anlamına gelen Târih-i Cihan Güşa adlı eseri üç cild halindedir. Birinci ciltte, uzun bir Önsöz’den sonra Moğolların eski âdet ve gelenekleriyle Cengiz’in yasalarına; onun ortaya çıkışına ve Uygur memleketlerindeki fetihlerine değinilir ve bu münasebetle Uygurların dinleri, âdetleri ve efsaneleri hakkında kıymetli bilgiler verilir. Bundan sonra Cengiz’in ölümüne kadar Maveraünnehr ve İran’daki fetihleri ve Güyük Han’ın ölümüne kadar meydana gelen olaylar geniş bir şekilde anlatılır, Tuli ile Çağatay’dan kısaca bahsedilir. Tarihçiler onun bu ciltte verdiği bilgilerin başka hiçbir kaynakta bulunmamasından dolayı çok kıymetli olduğunu belirtirlerken bazı yerlerin, bilhassa asker ve ölü sayısı hakkında verdiği rakamlarla ilgili yerlerin çok mübalağalı ve itimada lâyık olmadığını söylerler. Buna, onun Buhara iç kalesini savunanların sayısını 30 bin olarak gösterirken, olayın şahidi olan İbnü’l-Esir’in 400 olarak göstermesini örnek verirler.

Kitabın ikinci cildinde Harezmşahlar tarihinden bahsedilmekte, bilhassa son hükümdarlar hakkında uzun tafsilât verilmektedir. Yazarın çeşitli kaynaklara dayanarak yazdığı bu ciltte, Kara Hıtaylar hakkında verdiği bilgilerin başka kaynaklarda bulunmaması, onun tarihî değerini daha da artırmaktadır. Ayrıca bu ciltte Ögedey zamanından XII Tarih-i Cihan Güşa başlayarak, Hülagu’nun İran’a gelişine kadar hüküm süren Moğol hükümdarlarından da bahsedilmektedir. Yazarın Moğol hakimlerinden bahseden son kısmına ait olaylar hakkındaki bilgilerin bazılarını, kendisi gibi devlet hizmetinde bulunmuş olan babasından duyduklarına ve bazılarını da bizzat kendi gördüklerine dayandırmıştır.

Üçüncü cilt Mengü(Mönke) Han’ın tahta oturuş töreninin tasviri ile başlayıp, onun saltanatının ilk yılları hakkında biraz bilgi verdikten sonra Hülagu’nun İran’a hareketi ve İsmailî kalelerinin alınıp yıkılması konularıyla devam etmekte ve bunu takiben Alamut İsmailîleri ve bunların mezhepleri hakkında uzun tafsilâta girişmektedir. Yazarın bu savaşlara katıldığı ve Alamut kütüphanesinden de faydalandığı göz önünde bulundurulursa, bu cildin de önemi kendiliğinden ortaya çıkar.

Related posts:

Münşe'ât-ı 'Atîk
Дарабади П. Г. Военно-политическая история Азербайджана, 1917-1920 годы (2013)
Mehman Ağayev. Milli mücadele yıllarında Türkiye ve Azerbaycan ilişkileri. Doktora tezi (2006)
Muhittin Birgen. İttihat ve Terakki'de on sene. 2. cilt (2006)
Muhittin Birgen. İttihat ve Terakki'de on sene. 1. cilt (2006)
Ufuk Erdem. Türk Ocağının kurucularından ve Teşkilât-ı Mahsusa'nın önemli simalarından Doktor Fuat S...
Ivar Lassy. The Muharram mysteries among the Azerbeijan Turks of Caucasia. Dissertation (1916)
Muhammet Erat. Milli Mücadele Döneminde Kazım Karabekir Paşa'nın faaliyetleri: 1919-1922. Doktora te...
Yalçın Murgul. Baku expedition of 1917-1918: a study of The Ottoman policy towards the caucasus. A m...
İbrahim Ethem Atnur. Osmanlı idarəçiliyindən Sovet idarəçiliyinə qədər Naxçıvan, 1918-1921 (2013)
Babek Cavanşir. Kaşkay Türklerinin tarihi. Yüksek lisans tezi (2001)
Ahmet Altungök. IV. ve VIII. yüzyıllar arası Sasaniler dönemi Türk-Fars ilişkileri. Yüksek lisans te...
Mehmet Dağlar. Şah Tahmasb'ın dini siyaseti (1524-1576). Doktora tezi (2017)
Bedross der Matossian. Parçalanan devrim düşleri (2016)
Sedat Macit. Muhammed Muhsin Müstevfî'nin Zübdetü't Tevârîh'i. Yüksek lisans tezi (2017)
Robert G. Hoyland (ed). From Albania to Arrān (2020)
Ümit Gedik. Fazlullâh b. Rûzbihân-i Huncî'nin Mihmân-nâme-i Buhârâ'sı (inceleme-çeviri). Yüksek lisa...
Фазлуллах ибн Рузбихан Хунджи. Тарих-и алам-ара-йи Амини (1987)
Məmmədov A. B. Almaniyanın XIX əsrin sonu-XX əsrin əvvəllərində Türkiyə siyasəti və onun tarixşünasl...
Yəzdi H. İ. Səfəvilər dövründə İran. Dissertasiya (2005)
Süleymanova S. Ə. XVIII əsrdə Azərbaycanın siyasi tarixində və iqtisadiyyatında Car-Tala icmalarının...
Şahverdiyev Ə. Ə. Trabzon və Batum sülh konfranslarında Azərbaycan məsələsi. Dissertasiya (2004)
Rəhmanzadə Ş. F. Azərbaycan-Gürcüstan münasibətlərində ərazi məsələləri. Dissertasiya (2011)
Шавров Н. Н. Новая угроза русскому делу в Закавказье (1911)
Osmanlı hakimiyyəti dövründə Ərdəbil livası (1725-1730-cu illər). Dissertasiya (2007)
Arıklı E. C. Osmanlı hakimiyyəti dövründə Ərdəbil livası (1725-1730-cu illər). Dissertasiyanın avtor...
Alıyev H. A. Sumqayıt şəhərinin tarixi. Dissertasiya (2013)
Məmmədova İ. M. Lənkəran xanlığı Birinci Rusiya-İran müharibəsi dövründə (2007)
Məmmədova İ. M. Lənkəran xanlığının qonşu xanlıqlar və dövlətlərlə münasibətləri. Dissertasiya (2005...
Məcidova L. Q. Lənkəran qəzasının sosial-iqtisadi vəziyyəti (XIX əsrin sonları - XX əsrin əvvəlləri)...